⏱️ Czasy złożone

Czas zaprzeszły, "miał + bezokol.", "powinien był" i inne konstrukcje

← Powrót do menu

1. Czas przeszły z "już / jeszcze nie"

Formy czasu przeszłego dokonanego sygnalizują zakończoną czynność:

  • Już zrobiłem zadanie — czynność zakończona, jest rezultat.
  • Jeszcze nie przeczytałam tej książki — oczekiwana, niewykonana.
  • Ledwo widział drogę — czynność trwała krótko/ledwo się odbyła.

2. Czas zaprzeszły: "był + imiesłów"

Wyraża czynność wcześniejszą od innej przeszłej. Dziś rzadko używany, ale spotykany w literaturze.

  • Kiedy przyszedłem, on już był wyszedł.
  • Ona była napisała list, zanim zadzwonił.
  • Współcześnie zwykle: „już wyszedł", „napisała wcześniej".

3. "Miał + bezokolicznik" — zamiar / plan

Konstrukcja "miał + bezokolicznik" oznacza, że ktoś zamierzał, planował coś zrobić, ale często tego nie zrobił.

  • Miałem przyjść, ale zachorowałem. (planowałem)
  • Mieli się pobrać latem. (zamierzali)
  • Pociąg miał odjechać o 8:00. (według planu)

4. "Powinien był + bezokolicznik" — zarzut wobec przeszłości

Tryb przypuszczający w czasie przeszłym — wyraża, że coś powinno było się stać, ale się nie stało.

  • Powinienem był zadzwonić wcześniej. (nie zadzwoniłem — błąd)
  • Ona powinna była wiedzieć.
  • Forma: powinien był / powinna była / powinno było / powinni byli + bezok.